Hello and good morning! Well, we’re off to a good start in the south this week, as most of the rain from the weekend has disappeared – just a few patches of cloud and maybe some showers here on the east coast. They’ll all clear up by lunchtime, though. Over the next day or so, London and the area around Kent can expect a couple of isolated showers, but mostly dry through until Thursday.
It’s not such good news for the north-west this week, I’m afraid: more wet weather, and not a lot of sunshine. Some of today’s showers will be heavy – and even thundery in Manchester and across the Pennines. Leeds will escape the thunderstorms, with drizzle and light rain only throughout the rest of the day and tonight.
Elsewhere it becomes dry today, but with some foggy patches towards Wales. In England, tomorrow morning will see a dry, bright start in most places, with high temperatures throughout the week. We might see one or two thunderstorms appearing as the week goes on, with temperatures everywhere at 29 to 30 degrees.
By the weekend, unfortunately, the dry weather will make way for mostly cloudy skies and rain. The rain will move from Scotland, down towards the north and reach the south coast by Saturday afternoon. Temperatures, at least, will stay mostly warm at around 21 degrees for the weekend. It might feel like a nice change from the high twenties and early thirties we’ll see in the week. That’s all from me until tomorrow. Enjoy the mini-heatwave while you can!
Սևանա կղզում իշխանուհի Մարիամի նախաձեռնությամբ կառուցվում է եկեղեցի: Իշխանուհու եղբայրը իր դստեր՝ Սեդան հետ լաստով գալիս է, որպիսի տեսնի եկեղեցին։ Ճանապարհին փոթորիկ է լինում և լաստը շրջվոմ է: Արդյունքում միայն իշխանի դուստրն է փրկվում Աբաղանի շնորհիվ։ Սեդան անընդհատ երազում, որպես ուրվական այցելում է Աբաղանին: Վանահայրը ինքը իրեն խոստովանում է, որ եկեղեցին նվիրված էր իր և իշխանհու սիրուն: Վանահայրը որոշումէ քանդել եկեղեցին և կառուցել նորը: Վանկաններ հրաժարվում են: Վանահայրը հեռանում է կղզուց, որպիսի գտնի նոր վայր և մարդկան, որոնք կաջաքցեն իրեն և միասին կկառուցենք նոր եկեղեցի:
Ինչ է “հավասարությունը”, շատ մարդիկ մտածում են, որ բոլոր մարդիկ հավասար են, իսկ մնացածը մտածում են, որ ոչ մեկ հավասար չի և այլն: Իմ կարծիքով մարդիկ ծնվում են հավասար, իսկ հետո մեծանալիս, մեկը դառնում է գեղեցիկ, մյուսը խելացի, իսկ մյուսը ուժեղ և այլն: Օրինակ՝ Ծնվեցին երկու երեխա, մեկը հարուստ ընտանիքից, իսկ մյուսը աղքատ: Սկզբում որ նայեք, նրան իրարից ոչ մի բանով չեն տարբերվում, բայց հետո երբ մեկը չի կարող ուտելիք առնել, իսկ մյուսը արդեն շատ թանկ խաղալիքներ ունի, այդ ժամանակ արդեն մենք կարող ենք ասել, որ նրան այլևս հավասար չեն, մեկը ավելի հարուստ է, մյուսը ավելի խելացի և այլն: Մարդիկ իհարկե կարող են հավասար լինել (օրինակի համար երկվորյակները), բայց դա շատ քիչ դեպքերում է լինում և նույնիսկ անհնարին է, եթե թվերի հետևից ընկնենք, օրինակի համար երկու մարդու IQ-ն էլ 96 է, բայց եթե թվաերին ավելի ուշադիրնայենք, կարող ենք տեսնոլ, որ օրինակի համար մեկի մոտ 96.32 է իսկ մյուսի մոտ 96.250634, մարդիկ երբեք հավասար չենեղել և չեն լինի:
Ես ծանոթացել էի մի երեխայի հետ, որը յոթ երեխա էր: Ապրում էր Հռոմում, անունը Պաոլո էր, և նրա հայրը տրամվայի վարորդ էր: Սակայն ապրում էր նաև Փարիզում, անունը Ժան էր, և նրա հայրն աշխատում էր ավտոմեքենաների գործարանում: Սակայն ապրում էր նաև Բեռլինում, այնտեղ անունը Կուրտ էր, և նրա հայրը թավջութակի պրոֆեսոր էր: Սակայն ապրում էր նաև Մոսկվայում, անունը Յուրի էր, ինչպես Գագարինինը, և նրա հայրը քարտաշ էր ու մաթեմատիկա էր սովորում: Սակայն ապրում էր նաև Նյու Յորքում, անունը Ջիմմի էր, և նրա հայրը բենզին վաճառող էր: Քանիսի՞ն թվարկեցի: Հինգին: Մնացին երկուսը: Մեկի անունը Չու էր, ապրում էր Շանհայում, և նրա հայրը ձկնորս էր, վերջինի անունը Պաբլո էր, ապրում էր Բուենոս Այրեսում, և նրա հայրը ներկարար էր: Պաոլոն, Ժանը, Կուրտը, Յուրին, Ջիմմին, Չուն և Պաբլոն յոթն էին, բայց միևնույնն է` նույն երեխան էին, որը ութ տարեկան էր, արդեն գիտեր կարդալ, գրել և հեծանիվ քշել առանց ղեկը բռնելու: Պաոլոն սևահեր էր, Ժանը` շիկահեր, իսկ Կուրտը շագանակագույն մազեր ուներ, բայց նրանք նույն երեխան էին: Յուրին ճերմակ մաշկ ուներ, Չուն` դեղին մաշկ, բայց նրանք նույն երեխան էին: Պաբլոն իսպաներենով էր կինոնկարներ դիտում, Ջիմմին` անգլերենով, բայց նրանք նույն երեխան էին և նույն լեզվով էին ծիծաղում: Այժմ յոթն էլ մեծացել են և այլևս չեն կարող պատերազմել, որովհետև յոթն էլ նույն մարդն են:
Ես մի երեխա եմ, որը յոթ երեխա է։ — Ինչով եք նման աշխարհի մյուս երեխաներին։
Այս պատմվածքի մեջ բոլոր յոթ երեխաներն էլ նման են նրանով, որ նրանք բոլորն էլ նույն մարդիկ են, ուղղակի մեկը ապրում է Հռոմում, մյուսը Փարիզում, մյուսը ապրում էր Բեռլինում, և նրա հայրը թավջութակի պրոֆեսոր էր: Այսինքն ամեն մի երեխայից, կարող է լինել նույնը, տարբեր հայրերով, նրանց գործերով, բայց մարմինը, տեսքը, բնավորությունը և երևակայությունները մնում են նույնը: Այս աշխարհում ամեն մարդուց նույնը կա, բայց ամեն մեկը չի կարող նույնը լինել, դրա համար ինչ-որ բանով տարբերվում է մյուսներից:
․․․ բայց նրանք նույն երեխան էին և նույն լեզվով էին ծիծաղում․․․ — Բացատրիր այս միտքը։
Իմ կարծիով այս խոսքով հեղինակը ուզում էր ասել,որ ամեն մի ամդրուց նույնը կա,կապ չունի դու ես թե ես, մայրիկդ թե հայրիկդ, նրանցից նույն մարդիկ գոյություն ունեն: Ամեն մարդ ունի իր առավելությունները, բոլորից տարբերվում է իր մնավորությսմբ, տեսքով, մտածելակերպով: Եվ մեզ նման չկաամբողջ աշխարում:Այսինքն այս նախադասությունով հեղիակը ուզու էր ասել,որ ասել, որ մարդկանց մոտ կարող են լինել շատ նմանուփյուններ, բայց միևնույն է ամբողջությամբ նույն երկրորդ մարդը չկա:
Ի՞նչ պատգամ կա այս ստեղծագործությունում։
Երբ կդադարենք պատերազմել (6-8 նախադասություն)։
Մենք կդադարենք պատերզմել այն ժամանակ, երբ Հայաստանը միշտ հանգիստ լինի: Հայաստանը կդադարի այն ժամանակ, երբ նրա վրա չհարցակվեն: Մեր երկիրը միշտ կմնա անկախ, մարդաբնակ և ազատ Հայսատան: Հայաստանը կդադարի պատերզմել, երբ չգրավեն մեր երկիրը: Մնեք կդադարենք պայքարել այն ժամանակ,երբ զգանք, որ այլևս ուժ չունենք կռվելու: Մենք կդադաենք կռվել այն ժամանակ, երբ կարողանանք մեր երկիրը պահել:
Մարսողության շնորհիվ է, որ սննդանյութերը ներծծվում են արյան հուն: Չմարսված մնացորդները հեռանում են մարսողական խողովակից որպես կղանք: Մեր մարսողական համակարգը սկսվում է բերանից, որից հետո գալիս է ըմպանը, կերակրափողը, ստամոքսը, բարակ ու հաստ աղիները։ Մարսողական համակարգն ավարտվում է հետանցքով: Մարսողական համակարգի մեջ մտնում են նաև ենթաստամոքսային գեղձը, լյարդը և լեղապարկը: Մարսողական հյութերի կազմի մեջ ներառվում են ֆերմետներ։ Այն նյութերը,որոնց վրա ազդում են ֆերմենտները,կոչվում են սուբստրատներ: Մարսողական օրգաններն են բերանի խոռոչը, ըմպանը, կերակրափողը, ստամոքսը, 12-մատնյա աղին, բարակ, հաստ աղիները,ուղիղ աղին և հետանցքը: Երբ մենք սնունդ ենք ընդունում, մեր ատամները ծամում են այն և մանրացնում փոքր կտրոների։ Մեր այտերում և լեզվի ետևում առկա գեղձերն արտադրում են թուք, որն օծում է սննդի ծամված կտրոները և հեշտացնում հետագա ծամելը և կուլ տալը։
2)Մարսողական հիվանդություններ և կանխարկում:
Ամենից հաճախ հանդիպող ստամոքսաղիքային հիվանդություններից են դիզենթերիան, որովայնային տիֆը, խոլերան: Այդ հիվանդությունները դրսևորվում են, սովորաμար, ջերմության բարձրացմամբ, աղիների աշխատանքի խանգարմամբ և այդպիսի դեպքերում պետք է շատ արագ դիմել բժշկի օգնության: Ստամոքսաղիքային հիվանդությունները հաճախ կոչվում են ոչ մաքուր, կեղտոտ ձեռքերի հիվանդություններ: Նրանց հարուցիչներն ընկնում են սննդամթերքների, որտեղից և ձեռքերի վրա և ապա բերանի խոռոչ:Աղեստամոքսային հիվանդություններից հաճախ հանդիպում է դիզենթերիան, որով մարդը վարակվում է հիվանդության հարուցիչներով վարակված սննդանյութեր օգտագործելիս: Մարդու համար չափազանց վտանգավոր են բոտուլիզմի հարուցիչները, որոնք ապրում են խոշոր եղջերավոր անասունների, խոզերի, ձիերի, կրծողների աղիներում, սակայն, նրանց մոտ որևէ հիվանդության ախտանիշ չի հայտնաբերվում: Հողի մեջ ընկնելիս, տարածվում են մրգերի, բանջարեղենի վրա և դրանցից օգտվող մարդուն վարակում բոտուլիզմով: Այդ հիվանդության մանրէները կարող են արագ բազմանալ: Դրանց սպորները չափազանց կայուն են, կարող են ոչնչանալ միայն մի քանի ժամ եռացնելուց հետո: Այդ է պատճառը, որ հիվանդությամբ ավելի հաճախ վարակվում են պահածոներ, սնկեր, ձկնեղեն օգտագործողները: Բոտուլիզմ հիվանդությունը սովորաբար զարգանում է վարակված սնունդ ընդունելուց 12- 24 ժամ հետո: Դիտվում է գլխացավ, սրտխառնոց, փսխում, ավելի ուշ 1- 2 օր հետո խանգարվում է նաև տեսողությունը:
3) Մարսողական գեղձեր, նրանց կառուցվածքը և ֆունկցիան:
Մարսողական գեղձերն են թքագեղձերը, լյարդը, ենթաստամոքսային գեղձը, նաև ստամոքսի ու աղիների լորձաթաղանթում գտնվող հսկայական քանակությամբ մանր գեղձերը: Ենթաստամոքսային գեղձը տեղակայված է ստամոքսի հետևում՝ գոտկային երկրորդ ողի մակարդակում։ Այն կազմված է գլխիկից, մարմնից և պոչից։ Նրա գլխիկը շրջապատված է 12-մատնյա աղիով, իսկ պոչային հատվածը հարում է փայծաղին։ Ենթաստամոքսային գեղձի արտատար ծորանը, միանալով լեղածորանին, բացվում է 12-մատնյա աղիքի մեջ։ Գլխավոր ծորանից բացի կարող է ունենալ հավելյալ ծորան, որն առանձին է բացվում 12-մատնյա աղիքի մեջ։ Ենթաստամոքսային հյութն արտադրվում է սնունդը ընդունելուց 3-5 րոպե հետո և կարող է շարունակվել 6-14 ժամ։
4) Սնման hիգիենա:
Մանրէներն այնքան շատ են՝ հատկապես չլվացած մրգերի, բանջարեղենի, հատապտուղների վրա: Դրանք ուզում են անցնելմեր օրգանիզմ և այնտեղ զանազան հիվանդություններ զարգացնել: Երբեմն մենք ինքներս ենք օգնում այդ մանրէներին, որ մեր օրգանիզմ ներթափանցեն՝ հատկապես, երբ ուտում ենք չլվացած մտերք: Օրվա ընթացքում ձեռքերին կուտակված մանրէները կարող են սննդի հետ անցնել օրգանիզմ և հիվանդություններ առաջավնել: Հաճախ հիվանդաբեր մանրէներ թափանցում են օրգաններ ջրի, լավ չլվացած մրգի կամ բանջարեղենի միջոցով։ Աղիներում այդ նյութերը բազմանում են և առաջացնում են թունավոր նյութեր։ Շատ հաճախ հանդիպվող ստամոքսաղիքային հիվանդություներից են դիզենթերիան, որովայնային տիֆը, խոլերան։ Նրանք սովորաբար առաջանում են ջերմության բարձրացմամբ, աղիների աշխատանքի խանգարմամբ։
5) Վիտամիններ, դրանց դերը դերը մարդու կյանքում:
Մարդու օրգանիզմ վիտամինների ներմուծման հիմնական աղբյուրը սննդամթերքն է: Ուստի կարևոր է ոչ միայն սնունդով ներմուծվող վիտամինների քանակը, այլև սննդի որակական կազմը: Օրինակ՝ ածխաջրերով հարուստ սնունդ ընդունելու դեպքում բարձրանում է В1 վիտամինի անհրաժեշտ քանակը, իսկ սպիտակուցների անբավարարության դեպքում նվազում է В2-ի, նիկոտինաթթվի և ասկորբինաթթվի յուրացումը: Վիտամինները բաժանվում են 2 խմբի` ջրալույծ և ճարպալույծ: Ճարպալույծ են A,D,E,K վիտամինները, իսկ ջրալույծ՝ B և C:
Վիտամինները կենսաբանորեն ակտիվ օրգանական միացություններ են, որոնք անհրաժեշտ են օրգանիզմի բնականոն նյութափոխանակության ու կենսագործունեության համար և անփոխարինելի են: Վիտամինների մեծ մասը մարդն ստանում է սննդի հետ, և սոսկ մի քանիսն են սինթեզվում օրգանիզմում: Կան կազմությամբ վիտամիններին մոտ նյութեր, այսպես կոչված, նախավիտամիններ, որոնք, մտնելով մարդու օրգանիզմ, փոխարկվում են վիտամինների:
Համացանցից կամ նախորդ դասերից գտնել հետևյալ հարցերի պատասխանները
Ինչպե՞ս ստեղծվեց Ռուսական պետությունը (ոչ կայսրույթյունը, այլ պետությունը)։
Արևելյան սլավոնների ցեղերը միավորող պետության առաջացման պատմությունը դեռ շատ հակասություններ է առաջացնում: Հին ռուսական պետության ձևավորման երկու տեսություն կա՝ նորմանական և հակառումինական։ Դրանք, ինչպես նաև Ռուսաստանում պետության առաջացման և զարգացման պատճառները կքննարկվեն այսօր։
Հին Ռուսական պետության կազմավորման տարեթիվը համարվում է 862 թվականը, երբ սլավոնները, ցեղերի միջև վեճի պատճառով, կարգուկանոն հաստատելու համար հրավիրեցին «երրորդ» կողմին՝ սկանդինավյան իշխաններ Ռուրիկներին։ Այնուամենայնիվ, պատմական գիտության մեջ կան տարբերություններ Ռուսաստանում առաջին պետության ծագման վերաբերյալ: Երկու հիմնական տեսություն կա.
Այս աշխարհում ոչինչ հենց այնպես չի լինում: Որպեսզի այս կամ այն իրադարձությունը տեղի ունենա, պատճառներ են պետք։ Սլավոնների մեջ կային պետության ձևավորման նախադրյալներ.
Սլավոնական ցեղերի միավորում ավելի հզոր հարեւաններին դիմակայելու համար 9-րդ դարի սկզբին սլավոնական ցեղերը շրջապատված էին ավելի ուժեղ պետություններով։ Հարավում կա մի մեծ միջնադարյան պետություն՝ Խազար Կագանատը, որին հարկադրված էին տուրք տալ հյուսիսցիները, գլադները և Վյատիչին։ Հյուսիսում դիմացկուն և ռազմատենչ նորմանները փրկագին էին պահանջում Կրիվիչից, Իլմեն սլովեններից, Չուդից և Մերիայից: Միայն ցեղերի միավորումը կարող էր փոխել գոյություն ունեցող անարդարությունը։
Ցեղային համակարգի և տոհմային կապերի ոչնչացումՌազմական արշավները, նոր հողերի զարգացումը և առևտուրը հանգեցրել են նրան, որ սեփականության հավասարության և ընդհանուր հողագործության վրա հիմնված ցեղային համայնքներում հայտնվում են ավելի ուժեղ և հարուստ ընտանիքներ՝ ցեղային ազնվականությունը.
Սոցիալական շերտավորումՍլավոնների շրջանում ցեղային և կոմունալ համակարգի ոչնչացումը հանգեցրեց բնակչության նոր շերտերի առաջացմանը: Այսպիսով, ձևավորվեց կլանային ազնվականության և զգոնության շերտ։ Առաջինը ավագների ժառանգներն էին, ովքեր կարողացան ավելի շատ հարստություն դիզել։ Երկրորդը՝ զգոնները, երիտասարդ ռազմիկներն էին, որոնք ռազմական արշավներից հետո չվերադարձան գյուղատնտեսությանը, այլ դարձան պրոֆեսիոնալ ռազմիկներ, ովքեր պաշտպանում էին կառավարիչներին և համայնքին: Շարքային համայնքի մի շերտ, ի նշան երախտագիտության զինվորների ու իշխանների պաշտպանության համար, նվերներ հանձնեցին, որոնք հետագայում վերածվեցին պարտադիր հարգանքի։ Բացի այդ, աչքի է ընկել արհեստավորների մի շերտ, որոնք թողել են գյուղատնտեսությունը և իրենց աշխատանքի «պտուղները» փոխանակել սննդի հետ։ Կային նաև մարդիկ, ովքեր ապրում էին բացառապես առևտրի հաշվին՝ վաճառականների մի շերտ։
Քաղաքաշինություն 9-րդ դարում առևտրային ուղիները (ցամաքային և գետային) կարևոր դեր են խաղացել հասարակության զարգացման գործում։ Բնակչության բոլոր նոր խավերը՝ ազնվականությունը, աչալուրջները, արհեստավորները, վաճառականները և ֆերմերները, ձգտում էին բնակություն հաստատել առևտրային ճանապարհների վրա գտնվող բնակավայրերում։ Այսպիսով, ավելացավ բնակիչների թիվը, փոխվեց սոցիալական համակարգը, ի հայտ եկան նոր կարգեր՝ իշխանների իշխանությունը վերածվեց պետական իշխանության, տուրքը՝ պետական պարտադիր հարկի, փոքր քաղաքները՝ խոշոր կենտրոնների։
Ստորև ներկայացված է Ռուսական կայսրության գոյության ժամանակաշրջանի (1721-1917) բոլոր կառավարիչների ցուցակը.Ռուսական կայսրության տիրակալներ
կայսր
Պետրոս 1
1721-1725
Քեթրին 1
1725-1727
Պետրոս 2
1727-1730
Աննա Իոանովնա
1730-1740
Իվան 6
1740-1741
Էլիզաբեթ 1
1741-1762
Պետրոս 3
1762
Քեթրին 2
1762-1796
Պավել 1
1796-1801
Ալեքսանդր 1
1801-1825
Նիկոլայ 1
1825-1855
Ալեքսանդր 2
1855-1881
Ալեքսանդր 3
1881-1894
Նիկոլայ 2
1894-1917
Բոլոր կառավարիչները Ռոմանովների դինաստիայից էին, և Նիկոլայ 2-ի տապալումից և բոլշևիկների կողմից իր և իր ընտանիքի սպանությունից հետո դինաստիան ընդհատվեց, և Ռուսական կայսրությունը դադարեց գոյություն ունենալ՝ փոխելով պետականության ձևը ԽՍՀՄ-ի:
Ե՞րբ է Քրիստոնեությունը ընդունվել Ռուսաստանում։
980 թվականին երկարատև ներքին պատերազմից հետո Կիևի գահ բարձրացավ Սվյատոսլավի որդին՝ Վլադիմիրը (980-1015 թթ.)։ Նրա օրոք Կիևան Ռուսիան էլ ավելի ընդլայնեց իր սահմանները։ Վլադիմիրը մի շարք արշավներ ձեռնարկեց Օկա և Վոլգա գետերի միջև ընկած տարածքում։ Այս ընթացքում փորձ է արվել հենվել Բալթյան ծովի ափերին։ Վլադիմիրը ձգտում էր ամրապնդել իր պետությունը։ Նրա օրոք տեղամասերում ցեղային իշխանների փոխարեն կառավարիչներ են նշանակվել նրա կամակատարները։ Նա համառորեն կռվել է պեչենեգների դեմ և շարունակել ամրապնդել պետության հարավային սահմանները։ Հողերը մշակութային կերպով ինտեգրելու համար Վլադիմիրը նախ փորձեց Կիևում ստեղծել հեթանոսական աստվածների միասնական պանթեոն: Սակայն այս փորձն անհաջող էր։ Դրանից հետո 988 թվականին Վլադիմիրն ընդունեց քրիստոնեությունը։ Քրիստոնեության ընդունման պատմությունը վկայում է, որ այս գործընթացը երկար է եղել և շատ քիչ է նմանվում նոր հավատքի «հաղթարշավին» ամբողջ Ռուսաստանում։ Դա դժվար էր և ձգձգվել շատ տասնամյակներ և նույնիսկ դարեր: Քրիստոնեության ընդունումով Ռուսաստանը դարձավ աշխարհի բնակչության այն ժամանակվա մշակութային մասի պետություններից մեկը։ Հենց այս ժամանակից Ռուսաստանում գրագիտությունը տարածվում է, ի հայտ են գալիս դպրոցներ։ Առաջացած վանքերում զարգացել է տարեգրության ավանդույթը։ Տաճարաշինության ակտիվ գործընթաց է ընթանում։ Կարելի է ասել, որ քրիստոնեության ընդունումը որոշիչ չափով նպաստեց Կիևյան Ռուսիայի ծաղկմանը և շատ առումներով որոշեց ռուսական պատմական ճանապարհի հետագա հետագիծը:
Ռուսաստանում քրիստոնեության ներթափանցման մասին առաջին լուրերը վերաբերում են մեր դարաշրջանի առաջին դարերին: IX դ. Ռուսաստանը երկու անգամ ընդունել է քրիստոնեությունը. առաջին անգամ Օլգայի օրոք — 957 թ. երկրորդը `Վլադիմիր 988-ի տակ
Օլգայի մկրտվելուց հետո Ռուսաստանի քրիստոնեացումը ավելի արագ անցավ: Ռուսաստանը լավ հարաբերություններ էր պահպանում ինչպես Բյուզանդիայի, այնպես էլ Հռոմեական եկեղեցու հետ. այնտեղ կային և՛ մուսուլմաններ, և՛ հրեաներ։
Ինչպե՞ս ստեղծվեց Ռուսական կայսրությունը։ Մանրամսասնել կայսրության հիմնադրի մասին։
Ռուսական կայսրության ձևավորումը տեղի է ունեցել 1721 թվականի հոկտեմբերի 22-ին, հին ոճով կամ նոյեմբերի 2-ին։ Հենց այս օրը ռուսական վերջին ցարը՝ Պետրոս Առաջինը, իրեն հռչակեց Ռուսաստանի կայսր։ Դա տեղի ունեցավ որպես հյուսիսային պատերազմի հետևանքներից մեկը, որից հետո Սենատը Պետրոս 1-ին խնդրեց ընդունել երկրի կայսրի տիտղոսը: Պետությունը ստացել է «Ռուսական կայսրություն» անվանումը։ Նրա մայրաքաղաքը Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքն էր։ Ամբողջ ժամանակ մայրաքաղաքը Մոսկվա է տեղափոխվել միայն 2 տարի (1728-ից 1730 թվականներին)։Նկատի ունենալով այդ դարաշրջանի Ռուսաստանի պատմությունը՝ պետք է հիշել, որ կայսրության կազմավորման ժամանակ երկրին միացվել են մեծ տարածքներ։ Սա հնարավոր դարձավ երկրի հաջող արտաքին քաղաքականության շնորհիվ, որը ղեկավարում էր Պետեր 1-ը: Նա ստեղծեց նոր պատմություն, պատմություն, որը Ռուսաստանը վերադարձրեց համաշխարհային առաջնորդների և տերությունների շարք, որոնց կարծիքը պետք է հաշվի առնել:
Ի՞նչ վիճակ էր Արցախում 19-րդ դարի առաջին կեսին։
Ի՞նչ վիճակ էր Սյունիքում 19-րդ դարի առաջին կեսին։
Անցնելով ռուսական տիրապետության տակ՝ Սյունիքը, բնականաբար, կապվեց Ռուսաստանի սոցիալ-տնտեսական կյանքին, թեպետ ավանդական առևտրական կապերը Պարսկաստանի հետ շարունակվում էին դեռ երկար ժամանակ: Խոսելով առևտրականների հին սերնդի մասին՝ Ակ. Բակունցը նշում է, որ նրանք Գորիսում տակավին օգտագործում էին պարսկական չափն ու կշիռը: Զանգեզուրի տնտեսության հիմնական ճյուղերն էին անասնապահությունն ու հողագործությունը: Զանգեզուրի բնակչության զբաղմունքի բնույթի մեջ որակական փոփոխություն է կատարվում 1840-ական թվականներից, երբ երկար ընդմիջումից հետո Կապանում սկսվում է պղնձի հանույթը: Կապանի պղնձահանքերի մասին տեղյակ էր գեներալ Վ. Մադաթովը: Այդ մասին նա գրում է Երմոլովին 1823 թ. հղած իր նամակում: 1824 թ. սկսած Կապանի պղնձահանքերի ուսումնասիրմամբ զբաղվել է ռուս չինովնիկ Յակով Ռոզովը: 1848 թ. Ռոզովը Ագարակ գյուղի մոտ կառուցում է առաջին պղնձաձուլական գործարանը: Բայց նա 1850 թ. մահանում է, և սկսած գործը շարունակում են հույները՝ Ալավերդի Խարլամպի Կոնդարովի գլխավորությամբ: Հետագայում ֆրանսիացիների կողմից պղնձաձուլական գործարաններ են կառուցվում Ղաթարում, Կավարտում, Բեխում և Նորաշենիկում: Կապանի հանքերում աշխատելու համար գալիս էին Պարսկաստանից, իսկ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին այստեղ բնակություն հաստատեցին հույն հմուտ պղնձագործներ: Հույն հանքագործները հիմնեցին Բաշքենդ գյուղը, ուր 1861 թ. կառուցեցին ուղղափառ եկեղեցի: 1845-67 թթ. Զանգեզուրում գործել են պղնձի ձուլման յոթ փոքր գործարաններ: 1886 թ. ձուլվել է 8000 փութ պղինձ, 1887 թ.՝ 16000, 1888 թ.՝ 24000: Մինչև 1917թ. այնտեղ ձուլվել է 33000 տ մաքուր պղինձ: Չնայած պղնձարդյունաբերության զարգացմանը՝ քաղաքային բնակավայր դեռևս չէր ձևավորվում: 1897 թ. մարդահամարի տվյալներով՝ Կավարտ և Բարաբաթում բնակավայրերում ապրում էր 465-ական մարդ, իսկ պղնձարդյունահանման հետ կապված 21 բնակակետերում՝ 43-ական մարդ: Կապանի հանքերի հայ արդյունաբերողներից հայտնի էին Հ. Խոջամիրյանը, Մ. Ազարյանը: Պղնձի արդյունահանման և մշակման տեխնիկան դժվարությամբ էր զարգանում:
Տակավին 19-րդ դարում աշխատանքներ էին տարվում Քաջարանի ընդերքի ուսումնասիրման ուղղությամբ: Այն առաջինն ուսումնասիրել է գերմանացի երկրաբան Է. Հ. Աբիխը՝ 1835 թ.: 1897 թ. մարդահամարի տվյալներով՝ Քաջարանի տարածքում եղած մի քանի բնակավարերում ապրող բնակչության թիվը եղել է 2000 մարդ, որոնց թվում նաև հույներ:
19-րդ դարում սյունեցի պղնձագործների աշխատանքի մանրամասների մասին տեղեկություններ է հաղորդում Ստ. Լիսիսցյանը. «Պղինձն է, որ տեղական մետաղ է այս գավառում: Կապանի պղնձահանքերն առաջին տեղն են բռնում Անդրկովկասում իրենց արտադրանքի ծավալով և Միության նման հանքավայրերի շարքում կարևորագույններից են: Պղնձահանությունը խորին հնությունից եկող պարապմունք է այստեղ և ինչպես երևում է մերձակայքում պատահական պեղումների ժամանակ գտնված իրերից՝ իր շուրջն էր հավաքել համեմատաբար խիտ բնակչություն տակավին պղնձե դարում:
… Ռուսական տիրապետության հաստատման տարիներում և այնուհետև էլ դեռ երկար ժամանակ, գերթե մինչև XIX դ. 50-ական և 60-ական թվականները, այստեղ իշխում էր հանքահանության շատ նախնական եղանակը, այս գործով պատահական զբաղվողները հանքը հանում էին համեմատաբար ավելի երես վայրերից, հասնելով նրան հորիզոնական փորված կարճ հանքահորերով և հանած քարը հալեցնում էին պրիմիտիվ քուրաների մեջ՝ գործածելով մերձակա դեռ բավականին խիտ անտառներից կտրած փայտը:
Բոլորովին կատարելագործված չէր և այն եղանակը, որ գործադրում էին այստեղ XIX դ. երկրորդ կեսում բուն դրած հույն պղնձահանները, սրանց մեջ նաև Կատարում և Կավատում վաղ հաստատված Կոնդուրով եղբայրները, ինչպես և նրանց օրինակին հետևելով Մելիք-Փարսադանյաններն իրենց տոհմական Հալիձորի հանքավայրերում: Նրանք սկսեցին փորել ավելի խոր հանքահորեր: Բանվորների ձեռքին հանքը քանդելու համար կար կարճ ու թեթև դուրը, որի բութ ծայրին խփում էին ծանր մուրճով, հանքաքարը դուրս էին կրում քթօցնէրավ , իսկ ջուրը՝ տիկէրավ: Հանքը գրաստներով էին տեղափոխում հալեցման վայրը: Այդ հանքահորերը լուսավորում էին սև նավթով լցված ձեռքի ճրագներով:
When I’m stressed, I try not to think about it, to do things that I enjoy. For example, watching anime, taking lessons to disperse, playing different games, and most importantly, being positive during that time.
I think every joke, no matter what your mood, always makes you happy. The joke was created to give a person positive emotions, և a person can enjoy the joke alone during times of stress.
The joke I told depends on the person. Everyone understands their joke, և so if I tell my boyfriend or the person I love, I’m very happy to hear those people ‘s jokes all the time.
Յանա Սարդարյան 