Астрономия – это наука, которая занимается изучением строения Вселенной. Она изучает расположение, движение, физическую природу, происхождение и эволюцию небесных тел и систем. Фундаментальные свойства окружающей нас Вселенной также являются предметом изучения астрономии. Если более конкретно, то астрономия изучает Солнце и другие звезды, планеты и их спутники, черные дыры, галактики и туманности, квазары, астероиды и многое другое. Астрономия – это такая наука, которая призвана объяснить непонятные явления, происходящие во Вселенной и объясняющие нашу жизнь.
Աստղագիտությունը գիտություն է, որն ուսումնասիրում է տիեզերքի կառուցվածքը։ Այն ուսումնասիրում է երկնային մարմինների և համակարգերի գտնվելու վայրը, շարժումը, ֆիզիկական բնույթը, ծագումն ու էվոլյուցիան: Մեզ շրջապատող տիեզերքի հիմնարար հատկությունները նույնպես աստղագիտության ուսումնասիրության առարկա են։ Ավելի կոնկրետ, աստղագիտությունն ուսումնասիրում է Արևը և այլ աստղեր, մոլորակները և նրանց արբանյակները, սև անցքերը, գալակտիկաներն ու միգամածությունները, քվազարները, աստերոիդները և այլն: Աստղագիտությունը գիտություն է, որը կոչված է բացատրելու անհասկանալի երևույթները, որոնք տեղի են ունենում տիեզերքում և բացատրելու մեր կյանքը:
Можно сказать, что астрономия появилась в тот момент, когда человек начал задавать себе вопросы об устройстве нашего мира. Первые представления о Вселенной были весьма примитивными, они исходили из религии. Уже с 6-4 в. До н.э. люди начали изучать звезды и их движение. С развитие математических знаний и физических исследований совершенствовались представления человека о Вселенной. Первая астрономическая революция произошла в 1500 г. до н.э. – именно тогда возникла сферическая астрономия, появились точные календари, а значит астрометрия. Жрецы Вавилона, которые составляли астрономические таблицы, календари племен майя, сведения, сохранившиеся со времен Древнего Китая и Древнего Египта – все это стояло у истоков астрономии. Впервые древнегреческие ученые, в частности Пифагор, предположили, что Земля имеет форму шара, Аристарх Самосский – что земля вращается вокруг Солнца. Основным достижением этого периода является возникновение геоцентрической теории мира. Существенный вклад в развитие астрономии внес Галилей.
Կարելի է ասել, որ աստղագիտությունը հայտնվեց այն պահին, երբ մարդը սկսեց ինքն իրեն հարցեր տալ մեր աշխարհի կառուցվածքի մասին։ Տիեզերքի մասին առաջին պատկերացումները շատ պարզունակ էին, դրանք գալիս էին կրոնից։ Արդեն 6-4-րդ դդ. մ.թ.ա. մարդիկ սկսեցին ուսումնասիրել աստղերն ու նրանց շարժումը: Մաթեմատիկական գիտելիքների և ֆիզիկական հետազոտությունների զարգացման հետ մեկտեղ բարելավվեցին մարդու պատկերացումները Տիեզերքի մասին: Առաջին աստղագիտական հեղափոխությունը տեղի է ունեցել մ.թ.ա 1500 թվականին։ — հենց այդ ժամանակ առաջացավ գնդաձև աստղագիտությունը, հայտնվեցին ճշգրիտ օրացույցներ, ինչը նշանակում է աստղագիտություն: Բաբելոնի քահանաները, ովքեր կազմել են աստղագիտական աղյուսակներ, մայաների ցեղերի օրացույցներ, Հին Չինաստանի և Հին Եգիպտոսի ժամանակներից պահպանված տեղեկությունները — այս ամենը կանգնած է աստղագիտության ակունքներում: Առաջին անգամ հին հունական գիտնականները, մասնավորապես Պյութագորասը, առաջարկեցին, որ Երկիրը գնդակի ձև ունի, Արիստարքոս Սամոսացին, որ երկիրը պտտվում է Արեգակի շուրջը: Այս ժամանակաշրջանի գլխավոր ձեռքբերումը աշխարհի աշխարհակենտրոն տեսության առաջացումն է։ Գալիլեոն նշանակալի ներդրում է ունեցել աստղագիտության զարգացման գործում։
Астрономия делится на пять направлений:
- раздел, который изучает космические объекты в целом, называется астрометрией;
- второе направление называется небесная механика. К ней относится область астрономии, которая изучает законы передвижения, массу, объемы и формы небесных тел;
- третье направление представляет собой теоретическую астрономию, которая отвечает за компьютерное моделирование и создание макетов на земле небесных тел и систем;
- раздел астрономии, который изучает химический состав, и физические свойства небесных тел называется астрофизикой;
- пятый раздел, который изучает историю возникновения небесных систем ,объектов и Вселенной называется археоастрономия.
Основой работы астрономов являются только наблюдения. Практически вся информация, которая существует в настоящее время о небесных системах и телах получена только с помощью наблюдений.
Работа астрономов – наблюдать за космическими объектами и Вселенной является сложным, трудоемким процессом, который требует огромной сосредоточенности, внимательности и регулярности.
Изучаемые объекты находятся на очень большом расстоянии от наблюдателей, которое не измеришь даже в миллионах километров. Поэтому ученые для изучения объектов солнечной системы и других небесных тел ввели свою единицу измерения – астрономическую единицу. За одну астрономическую единицу приняли размер большой полуоси орбиты нашей планеты Земли, который составляет 140 миллионов километров.
Աստղագիտությունը բաժանված է հինգ ոլորտների.
- այն բաժինը, որն ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրում է տիեզերական օբյեկտները, կոչվում է աստղաչափություն;
- երկրորդ ուղղությունը կոչվում է երկնային մեխանիկա: Այն ներառում է աստղագիտության ոլորտը, որն ուսումնասիրում է երկնային մարմինների շարժման, զանգվածի, ծավալի և ձևի օրենքները.
- երրորդ ուղղությունը տեսական աստղագիտությունն է, որը պատասխանատու է համակարգչային մոդելավորման և երկնային մարմինների և համակարգերի երկրագնդի վրա մոդելների ստեղծման համար.
- աստղագիտության այն ճյուղը, որն ուսումնասիրում է երկնային մարմինների քիմիական կազմը և ֆիզիկական հատկությունները, կոչվում է աստղաֆիզիկա.
- հինգերորդ բաժինը, որն ուսումնասիրում է երկնային համակարգերի, առարկաների և տիեզերքի առաջացման պատմությունը, կոչվում է հնաստղագիտության:
Աստղագետների աշխատանքի հիմքը միայն դիտարկումներն են։ Գրեթե ամբողջ տեղեկատվությունը, որը ներկայումս գոյություն ունի երկնային համակարգերի և մարմինների մասին, ստացվում է միայն դիտարկումների միջոցով:
Աստղագետների աշխատանքը՝ տիեզերական օբյեկտները և Տիեզերքը դիտարկելը բարդ, ժամանակատար գործընթաց է, որը պահանջում է մեծ կենտրոնացում, ուշադրություն և օրինաչափություն:
Ուսումնասիրված օբյեկտները գտնվում են դիտորդներից շատ մեծ հեռավորության վրա, որը հնարավոր չէ չափել նույնիսկ միլիոնավոր կիլոմետրերով։ Հետևաբար, Արեգակնային համակարգի և այլ երկնային մարմինների օբյեկտներն ուսումնասիրելու համար գիտնականները ներդրեցին իրենց չափման միավորը՝ աստղագիտական միավորը: Մեկ աստղագիտական միավորի համար նրանք վերցրել են մեր Երկիր մոլորակի ուղեծրի կիսամյակային առանցքի չափը, որը կազմում է 140 միլիոն կիլոմետր:
Суть астрономии в древности — это наблюдение. В этой науке невозможны эксперименты, как в физике или химии, поскольку объекты изучения людям недоступны. Но значение астрономии в жизни человека и сегодня очень большое. Вся информация о небесных телах и теперь добывается из получаемых электромагнитных излучений. Но в последние несколько десятилетий учёные получили возможность изучать некоторые небесные объекты непосредственно — автоматические станции зондируют атмосферу ближайших планет, изучается их грунт.
Именно этот факт разделил астрономию на две основные части — теоретическую и наблюдательную. Последняя имеет целью получать данные из наблюдений за небесными телами, которые потом анализируются с помощью физики и её основных законов. А теоретики-астрономы разрабатывают компьютерные, математические и аналитические модели, с помощью которых описывают астрономические явления и объекты. Нужно ли говорить, что значение астрономии как науки для человечества просто огромно? Ведь эти две ветви не существуют отдельно сами по себе, они дополняют друг друга. Теория ищет объяснения по результатам наблюдений, а наблюдатели подтверждают или нет все гипотезы и теоретические выводы.
Աստղագիտության էությունը հնությունում դիտումն է։ Այս գիտության մեջ փորձարկումներն անհնարին են, ինչպես ֆիզիկայում կամ քիմիայում, քանի որ ուսումնասիրության առարկաները մարդկանց համար անհասանելի են։ Բայց աստղագիտության նշանակությունը մարդու կյանքում շատ մեծ է նույնիսկ այսօր։ Երկնային մարմինների մասին ողջ տեղեկատվությունը այժմ ստացվում է ստացված էլեկտրամագնիսական ճառագայթումից։ Սակայն վերջին մի քանի տասնամյակների ընթացքում գիտնականները կարողացել են ուղղակիորեն ուսումնասիրել որոշ երկնային օբյեկտներ. ավտոմատ կայանները հետազոտում են մոտակա մոլորակների մթնոլորտը, ուսումնասիրվում է նրանց հողը:
Հենց այս փաստն էլ աստղագիտությունը բաժանեց երկու հիմնական մասի՝ տեսական և դիտողական: Վերջինս նպատակ ունի տվյալներ ստանալ երկնային մարմինների դիտարկումներից, որոնք հետո վերլուծվում են՝ օգտագործելով ֆիզիկան և դրա հիմնական օրենքները։ Իսկ տեսական աստղագետները մշակում են համակարգչային, մաթեմատիկական և վերլուծական մոդելներ, որոնցով նրանք նկարագրում են աստղագիտական երևույթներն ու առարկաները։ Պե՞տք է արդյոք ասել, որ աստղագիտության՝ որպես գիտության նշանակությունը մարդկության համար ուղղակի հսկայական է։ Ի վերջո, այս երկու ճյուղերը ինքնուրույն գոյություն չունեն, դրանք լրացնում են միմյանց։ Տեսությունը փնտրում է բացատրություններ՝ հիմնվելով դիտարկումների արդյունքների վրա, և դիտորդները հաստատում են կամ ոչ բոլոր վարկածներն ու տեսական եզրակացությունները։
ԿԱՅՔԵՐԻ ՀՂՈՒՄՆԵՐԸ՝
Յանա Սարդարյան 