Թեմատիկ հաևցեր.
- Ինչպե՞ս են դասակարգվում նյութերն ըստ բաղադրության
- Նյութերը դասակարգում են երկու տեսակի պարզ և բարդ, պարզ նյութերը այն նյութերն են որոնք կազմած են նույն քիմիական տարրի ատոմներից: Իսկ բարդ նյութերը կազմված են տարբեր քիմիական տարրերի ատոմներից: Պարզ նյութերը կարող ենք դասակարգել մետաղների և ոչ մետաղների: Բարդ նյութերը կարող ենք դասակարգել օրգանական և անօրգանականների:
- Ինչպե՞ս են դասակարգվում նյութերն ըստ ծագումնաբանության
- Նյութերը դասակարգվում են օրգանական և անօրգանականների, որոնցից են ճարպեր, ածխաջրեր, թթուներ, սպիտակուցներ և այլն:
- Անօրգանական նյութերի ինչպիսի՞ օրինակներ գիտեք
- թթվածինը, կերակրի աղը, երկաթը, ծծմբական թթուն:
- Օրգանական նյութերի ինչպիսի՞ օրինակներ գիտեք
- ճարպերը, ամինաթթուները, գլյուկոզը, ֆրուկտոզը, մրջնաթթուն, քացախաթթուն, բնական գազը, նավթը, ածխաջրածինները:
- Ո՞ր նյութերն են ավելի շատ, օրգանականը, թե՞ անօրգանականը, պատասխանը հիմնավորեք:
- Անօրգանական նյութերը ավելի շատ են որովհետև ոչ բոլոր տարրերն են պարունակում ածխածին:
Առաջադրանքներ. 1). Հետևյալ նյութերից ընտրեք անօրգանական նյութերը և գրեք դրանց քիմիական բանձևերը. թթվածին, կերակրի աղ, շաքար, երկաթ, ջուր, քլոր, խմելու սոդա, գլյուկոզ, ծծմբական թթու, ազոտ, սպիտակուց, պղինձ, գինու սպիրտ, ածխաթթու գազ, շմոլ գազ, ճարպ:
- Թթվածին՝ O
- Կերակրի աղ՝ NaCl
- Ջուր՝ H2O
- Քլոր՝ Cl
- Խմելու սոդա՝ NaHCO3
- Երկաթ՝ Fe
- Ծծմբական թթու՝ H2SO4
2). Որոշեք Ձեր ընտրած բարդ անօրգանական նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները Mr, որակական և քանակական բաղադրությունները՝ տարրերի զանգվածային հարաբերությունները, զանգվածային և մոլային բաժինները:
Mr(NaCl)=23+35,5=58,5
Mr(H2O)=2×1+16=18
Mr(NaHCO3)=23+1+12+3×16=36+48=84
Mr(H2SO4)=2+32+64=98
Mr(CO2)=12+32=44
Mr(CO)=12+16=28
m(Na):m(Cl)=23:35,5
m(H2):m(O)=2:16
m(Na):m(H):m(C):m(O)=23:1:12:48
m(H):m(S):m(O)=2:32:64
m(C):m(O)=12:32
m(C):m(O)=12:16
w(Na)=23/58,4×100%=39,3%
w(Cl)=35,4/58,4×100%=60,6%
w(H2)=2/18×100%=11,1%
w(O)=16/18×100%=88,9%
w(Na)=23/84×100%=27,3%
w(H)=1/84×100%=1,1%
w(C)=12/84×100%=14,2%
w(O3)=48/84×100%=57,1%
w(H2)=2/98×100%=2%
w(S)=32/98×100%=32,6%
w(O4)=64/98×100%=65,3%
w(C)=12/44×100%=27,3%
w(O2)=32/44×100%=72,7%
w(C)=12/27×100%=44,4%
w(O)=16/28×100%=57,6%